تعداد بازدید این مطلب : 568

زعفران

بسمه تعالی

نام علمی: crocus sativuos

نام خانواده: iridaceae

گیاهشناسی:

=سوخ (پیاز): شکل عمومی سوخ می‌تواند بیضوی پخ، لوزی، تخم‌مرغی، دایره‌ای یا بیضوی پهن باشد. یکی از صفات مورد بررسی پهنای گردن آن می‌باشد که ممکن است خیلی باریک، باریک و تا بسیار پهن دیده شود.
 شکل قاعدهٔ پیاز زعفران ممکن است گرد یا تورفته باشد. دیده شده که ضخامت قطر آن در ابتدا و انتها و وسط سوخ شکل آن را متفاوت کرده‌است. شکل سوخ از لحاظ استفادهٔ بازار از صفات بسیار مهم آن می‌باشد. در پیاز زعفران حالت چندقلویی نیز، چنانچه در بیشتر گیاهان دارویی که دارای پیاز هستند، با درصد بسیار پایینی وجود دارد. پیاز زعفران دارای الیاف قهوه‌ای‌رنگ است که در برخی گونه‌ها بسیار فشرده و در گونه‌هایی دیگر کم‌پشت‌تر می‌باشد و از ورای آن رنگ سفید پیاز به وضوح دیده می‌شود.

bulb

=چَمچه: اولین اندامی است از زعفران که به محض جوانه زدنو به شکل برگی سوزنی در سطح خاک دیده می‌شود. چمچه‌ها در برخی ارقام بسیار بلند هستند و اکثراً در ارقام پابلند زعفران دیده می‌شوند. در بیشتر ارقام متوسط آن نیز وجود دارند و در ارقام پاکوتاه زعفران به صورت بسیار کوتاه نیز دیده می‌شوند.

peyaz1

=مشخصات برگ: برگ زعفران معمولاً از ۱سانتی‌متر تا۴ سانتی‌متر می‌باشد، زعفران برگ‌های نوک تیز دارد که روی آنها تیره‌تر و زیر شان روشنتر است. شدت این تفاوت در گونه‌های مختلف متفاوت می‌باشد. ضخامت برگ هم ممکن است در ارقام مختلف زعفران مانند خزری، زاگرسی، سفید، بنفش، زیبا و جوقاسم کم یا زیاد باشد.

Saffron-1150-1

=کُلاله: مهمترین بخش گل زعفران است که «زعفران» از آن بدست می‌آید. «کلاله» به بخش‌های مختلف «سَرگل»، «پوشال»، «دسته»، و «کُنجه» تقسیم می‌شود. مرغوبترین زعفران از «سرگل» کلاله بدست می‌آید که سرخ‌ترین بخش آن است. رنگ کلاله که به میزان کارتنویید و لیکوپن موجود در آن بستگی دارد، از قرمز پررنگ تا نارنجی کمرنگ دیده شده‌است. کلاله سه‌شاخه‌است و اندازهٔ آن نسبت به خامه که تعداد آن نیز سه عدد می‌باشد، متفاوت است. ممکن است بلندتر، کوتاه‌تر، و برابر با آن باشد. همچنین طول آن نسبت به گلبرگ‌ها نیز متفاوت است. در ایران همهٔ گونه‌های مختلف بلندتر، کوتاه‌تر و تا اندازه‌ای برابر زعفران وجود دارند. لبهٔ کلاله در انتهای آن حالت چین‌خورده دارد که در برخی ارقام زعفران بسیار بیشتر دیده می‌شود. عرض دهانهٔ آن نیز بستگی به گونه‌های آن از پهن تا نازک می‌باشد. رنگ لبهٔ انتهایی کلاله دارای رگه سفیدی است که بسته به گونه‌های متفاوت، می‌تواند کم یا زیاد باشد.

635543503251308593full-gallery-image-1

=خامه: زردرنگ است که در برخی گونه‌ها مانند زعفران خزری بسیار پررنگ و در گونه‌هایی دیگر مانند زعفران زاگرسی کمرنگ تر می‌باشد. این تفاوت رنگ به نسبت کارتنویید موجود در آن‌گونه بستگی دارد.

7

=گلبرگ/کاسبرگ: هر کدام ۳ تا و ضخامت آنها نیز می‌تواند کم تا زیاد باشد.

1989

 تاریخچه زعفران در ایران وجهان:
ایرانیان ضمن صدور زعفران به بسیاری از نقاط جهان باستان، خواص آن را به یونانی‌ها، رومی‌ها، چینیها و اقوام سامی از جمله عرب‌ها معرفی کردند و شیوه زراعت آن را در سده‌های اول تا چهارم هجری به امت‌های اسلامی اطراف مدیترانه آموختند. به این ترتیب که نخستین زعفران کاری به وسیله ایرانیان تبعید شده توسط معاویه در نواحی شام دایر شد، سپس کاشت زعفران در شمال آفریقا و آندلس (اسپانیای اسلامی) و صقلیه (سیسیل) رواج یافت و اقوام ایرانی همچون رستمیان و بنوطبری در انتقال فرهنگ زعفران کاری مؤثر بودند. مستندات تاریخی تاریخچه زعفران بیانگر این واقعیت است که ایرانیان از روزگاران کهن به زر و زعفران علاقه و توجهی زیاد داشته‌اند، به طوری‌که در جشن‌ها و سرورها و مجالس بزم و نشاط مانند عروسی‌ها و اعیاد، یا استقبال از بزرگان و زائران زر و زعفران نثار قدم‌ها می‌کردند. در برپایی با شکوه‌تر این‌گونه آئین‌ها، ضمن آذین‌بندی و آینه‌بندان، سکه‌های زرین و سیمین را به همراه زعفران و گل و نقل بر سر عروس و داماد یا شخصیت‌های مورد نظر و گاهی همه حاضران در این‌گونه مراسم می‌ریختند. در برخی از مراسم زعفران را به تنهایی یا همراه با مشک و عنبر و عود دود می‌کردند و گلاب می‌پاشیدند. در عصر هخامنشیان نیز زعفران برای تزئین گرده‌های نان و معطر کردن خوراک‌ها به کار می‌رفته‌است. در دوره پارت‌ها زعفران ایران به یونان و روم فرستاده می‌شد، بعداً چین هم از مشتریان زعفران ایران شد. در عصر ساسانیان کاشت زعفران در قم نیز رایج شد و مرغوبیت محصول آنها شهرت یافت. در همان روزگار زعفران در پرداخت کاغذهای گران‌قیمت کاربرد پیدا کرد، اما پیشتر از آن محلول زعفران به عنوان مرکب تحریر استفاده می‌شد و تا قرن‌ها بعد در ترکیب مرکب‌های تحریر مرغوب به کار می‌رفته‌است.
عمده نقاط زیر کشت زعفران در جهان :
کشت زعفران در ایران به ویژه در شهرستان‌های زاوه،تربت حیدریه ،کاشمر ،تایباد، نیشابور،گناباد ،بجستان در استان خراسان رضوی و شهرستان‌های قائنات ،فردوس،سرایان وبیرجند در استان خراسان جنوبی و به تازگی در استان‌های فارس و کرمان و لرستان و قزوین واردبیل رواج دارد.اسپانیا حتی یک تن تولید زعفران ندارد ولی حدود یکصد تن در سال ۱۳۹۳ زعفران صادر کرده‌است. امارات حتی یک مزرعه زعفران ندارد ولی جزو کشورهای عمده صادر کننده زعفران جهان است. افغانستان در سال ۱۳۷۰ حتی یک کیلو تولید زعفران نداشت اکنون سخن از ۱۴ تن تولید می‌زنند. افغانستان برای صادرات زعفران خود به آمریکا و هند و چین هیچ مانع تعرفه‌ای ندارد.

رقبای جدیدی از جمله افغانستان، یونان، مراکش، ترکیه و هند در زمینه تولید و تجارت زعفران فعال شده‌اند. چین با روش‌های گلخانه‌ای به تولید زعفران روی آورده‌است.

zaferoon14

اقلیم مناسب جهت کشت زعفران:

زعفران گیاهی است نیمه گرمسیری و در نقاطی که دارای زمستانهای ملایم و تابستان گرم و خشک باشد بخوبی می روید. مقاومت زعفران در مقابل سرما زیاد است و لیکن چون دوران رشد آن مصادف با پائیز وزمستان و اوایل بهار است طبعا در این ایم به هوای مناسب و معتدلی نیاز دارد. در دوره خواب یا استراحت گیاه (تابستان) بارندگی یا آبیاری برای آن مضر است بنابراین کشت و کار آن در مناطق گیلان و مازندران و مناطق گرم جنوب کشور معمول نیست. اراضی آفتاب گیر و بدون درخت که ضمنا در معرض بادهای سرد نیز نباشد برای رشد زعفران مناسب است. با این وجود در برخی از روستاهای بیرجند و قاین در زیر سایه بوته های زرشک و درختان بادام که در تابستان کمتر آبیاری می شوند کاشته می شود.حداکثر دمای این گیاه بین ۴۰ تا ۳۵ درجه سانتی گراد و در ارتفاع بین ۱۳۰۰ تا ۲۳۰۰ متر از سطح دریا عملکرد خوبی را نشان داده است.

xmot_zafaran11

شرایط مناسب جهت کاشت زعفران:

در تهیه زمین به منظور کاشت زعفران لازم است توجه و دقت خاصی معمول شود ابتدا در فرصتهای مناسب در پائیز یا زمستان زمین مورد نظر را شخم عمیق می‌زنند درصورتی که شرایط مناسب نبوده یا دسترسی به تراکتور مقدور نباشد می‌توان شخم را در پایان بهار یا اوایل تیرماه نیز انجام داد.در زراعت مکانیزه زعفران زمین را در پاییز سال قبل از کشت با گاو آهن شخم عمیق می‌زنند در بهار پس از قطع بارانهای بهاری خاک را با انجام شخم متوسط ضمن سله شکنی از وجود علفهای هرز پاک می‌کنند در مرداد یا شهریور پس از پخش ۸۰ – ۴۰ تن کود حیوانی و ۲۰۰ کیلوگرم فسفات آمونیوم زمین را به صورت فارو درمی‌آورند و برای کاشت زعفران آماده می‌کنند.

636016710009300099

=خاک :زعفران در زمین های شور، رسی یا خیلی شنی رشد نمی کند بلکه بهترین نوع خاک برای رشد آن خاک شنی ـ رسی است که مقدار کمی آهک داشته باشد، PH خاک باید بین ۸ ـ ۷ بوده، خاک مزرعه حاصلخیز و شیرین بوده و از علف های هرز پاک باشد در ضمن کاشت گیاه زعفران را باید در زمینی باشد که از چند سال قبل در آن زعفران کشت نشده باشد.

IMG_20151028_174235

=زمان مناسب جهت کاشت:بهترین زمان کشت زعفران درزمان پس از خواب پیاز است .این زمان در نقاط سردسیر تر و کوهستانی مرتفع خرداد تااوایل تیرماه و درنقاط ارتفاع کمتر ومعتدل تر در اواخر اردیبهشت ماه است. در مجموع میتوان ازاواخر اردیبهشت ماه تا مهر ماه می توان به کاشت زعفران اقدام نمود. پس از کاشت پیاز زعفران در زمین به مدت ۷ ـ ۴ و در بعضی مناطق تا ۱۰ سال باقی مانده و محصول می دهد و از این نظر احتیاجی به کاشت مجدد زعفران در سال های بعد ندارد.

=الگوی کاشت :برای کاشت پیاز زعفران ابتدا چاله‌های یک ردیف را با بیل درمی‌آورند و در داخل هر چاله از ۱۵ – ۳ پیاز قرار می‌دهند. عمق کاشت پیاز زعفران ۲۰ – ۱۵ سانتیمتر در نظر گرفته و در موقع کاشت سر پیازها باید رو به بالا قرار گیرد. پیازها در عمق ۲۰ سانتیمتری در زمستان از سرما و یخبندان و سایر تنشهای محیطی و در تابستان از گرما زدگی مصون می‌مانند.برای کاشت زعفران ۵ – ۴ نفر شرکت می‌کنند به این ترتیب که یک نفر با بیل چاله‌ها را درمی‌آورند دو نفر پیازهای قابل کشت را به صورت دسته‌های ۳ تا ۵ یا ۱۵ تائی انتخاب می‌کنند.نفر چهارم پیازها را در داخل چاله‌ها قرار می‌دهند و بقیه نفرات کار خود را ادامه می‌دهند تا تمام زمین زعفران کاشته شود. سرانجام سطح مزرعه را که نامسطح شده با بیل یا ماله‌ای که صاف و فشرده می‌سازند تا پیازها به خاک بچسبد. زمین کشت شده به همین صورت تا موقع آبیاری پائیزه رها می‌شود قبل از آبیاری در حدود ۲۰ – ۱۰ تن کود حیوانی کاملا پوسیده با بیل در سطح زمین پخش می‌نمایند. پس از انجام عمل کاشت زعفران روی شیارها را با ماله پوشانده و زراعت ردیفی به نظر می‌رسد.

47520712474647802259

=ویژگی پیاز زعفران جهت کاشت ومیزان مورد نیاز جهت کاشت:پیاز زعفران باید درشت، سالم، بدون زخم، شاداب و عاری از هر نوع بیماری بوده و سن آنها از ۷ سال تجاوز نموده و پوست های اضافی و کپه هر پیاز را جدا می کنند. (کپه همان جای ریشه زایی در ته پیاز است که چوب پنبه ای و خشک می باشد) برای اینکه غده ها پس از کاشت زعفران مورد حمله آفات و امراض قرار نگیرند بهتر است قبل از کاشت زعفران با سموم جیوه ای از قبیل سرزان، تری تیزان، گرانوزال و برای هر ۱۰۰ کیلو پیاز ۵۰۰ ـ ۳۰۰ گرم سم مصرف نمود.مقدار لازم پیاز برای کاشت زعفران در هر هکتار ۲ تن غده می باشد. اگر در سال هفتم به بعد غده ها بیرون آورده نشوند گیاه ضعیف شده و غده ها پوک می گردند و پس از یکی دو سال به کلی از بین می روند. در سال هفتم مقدار غده ای که از زمین می توان بیرون آورد ۵ برابر مقدار کشت شده در سال اول است.

254

کوددهی قبل از کاشت زعفران:گیاه زعفران به مواد غذایی فراوانی احتیاج دارد. از دادن کود تازه حیوانی بایستی خودداری شود و فقط کود پوسیده استفاده نمود. به طور کلی در هر هکتار زعفران کاری نیاز به ۵۰ ـ ۳۰ تن کود حیوانی پوسیده به همراه ۲۰۰ کیلوگرم فسفات، ۲۵۰ کیلو سولفات پتاسیم،۱۵۰ کیلوگرم گوگرد بنتونیت دار و ۱۰۰ کیلوگرم ازت به همراه ۱۵ ـ ۱۰ تن کود حیوانی به زمین داده می شود. 1453025239

=نحوه آبیاری بعد از کاشت زعفران:در صورت کشت زعفران درزمان اصلی خود یعنی اواسط تا اواخر بهار کشت باید بصورت خشکه کار و در زمینی بدون رطوبت انجام شود.بعد ازکشت بهاره پیاز زعفران نباید آبیاری انجام شود زیرا سبب بروز پوسیدگی شدید در پیاز زعفران وافت شدید محصول بخاطر برهم خوردن ریتم خواب پیاز زعفران میشود .در مجموع زعفران ۵ آب بسیار مهم در سال نیاز دارد که درگویش محلی خراسان هر آب به یک نام معروف است .

آب تموزی:آبی است که در نیمه اول مرداد ماه بشکل بسیار محدود و خفیف به زعفران داده می شود تا حرارت خاک را کاهش داده و تمایز جوانه گل که در اوایل مرداد شروع می شود را به نحو احسنت شروع شود. این اب همراه با گوگرد مایع و فسفات بالا نقش بسزایی در افزایش تعداد گل سال جاری دارد.در برخی از نقاط برای نقاط جهت جلوگیری از وارد شدن خسارت سرمای شدید زودهنگام پاییزه در اواسط شهریور ماه هم یک آبیاری فرعی بشکل متوسط انجام میشود که روند تکامل جوانه گل و تحریک بیدار شدن زود هنگام زعفران را میسر میکند .

آب گل:آبی است که در اقلیمهای سرد تر از نیمه اول مهرماه شروع و درنقاط گرمتر این آبیاری در اواسط آبان ماه بسته به اقلیم هرمنطقه انجام میشود. زمان این آبیاری بسیار مهم است از آنجایی باعث تحریک شکوفایی گل می شود چنانچه زمان آن دقیق رعایت نشود سبب ظهور زود هنگام برگ قبل از گل شده که تاثیر منفی در عملکرد و عیار زعفران میگذارد. زمان مناسب آب گل مصادف میشود با آغاز خزان درختان بومی و غالب هر منطقه که بسته به شرایط آب وهوایی هر ساله این زمان متغیر است . این آبیاری همراه با پتاس بالا و آهن و اسید هیومیک ومقداری گوگرد مایع توصیه می شود که تاثیر بسزایی در افزایش عیار زعفران دارد.(عیار زعفران عبارت است ازوزن خالص کلاله ی خشک زعفران) .

زاچ آب :بعد ازاتمام برداشت گل این آبیاری همراه با ازت بالا و فسفات بالا توصیه میشود که نقش بسزایی در رشد سطح برگ وطول برگ وکمک به درشتی پیازچه های سال آینده میشود.اسید هیومیک بازهم همراه با آبیاری زاچ آب توصیه می شود.

یخ آب :این آب در صورت عدم بروز برف مناسب و قابل توجه یا بارندگی سنگین در نقاط زیر کشت در اواخر دیماه و اوایل بهمن ماه انجام می شود . این آبیاری نقش بسیار موثری در مهار آفاتی همچون کنه ها و بیماری های قارچی مربوط به پیاز می شود .این آبیاری نیازی به کود محلول در آب نبوده در مقابل بعد از یخ آب محلولپاشی عناصر ریز مغذی بسیار نقش مهمی در درشتی پیاز زعفران دارد.

زرد آب:این آبیاری جهت تحریک به خواب رفتن پیاز زعفران در اواخر فروردین ماه تا اوایل اردیبهشت ماه انجام می شود . چنانچه در این تایم زمانی بارندگی موثر اتفاق بیافتد نیاز چندانی به این آبیاری نیست. زعفران گیاهی است مقاوم به کم آبی و اولین آبیاری پاییزه باید حتما ۱۵ روز قبل از بیرون آمدن ساقه گل ها انجام گیرد.اگر آبیاری جلوتر از مهرماه و به کرات انجام شود ابتدا برگ هاظاهر می شوند و سپس گل ها پدیدار می گردند و در این صورت چیدن گل ها به سختی انجام خواهد گرفت و چه بسا گل ها بین برگ ها باقی مانده و از بین خواهند رفت.پس از کاشت پیاز زعفران تا زمان برداشتمحصول مزرعه را فقط یک بار باید آبیاری نمود چون زعفران گیاهی مخصوص مناطق خشک است بنابراین به آب زیاد احتیاج ندارد ولی اگر بعد از برداشت محصول در طول زمستان چند آب به مزرعه داده شود، به درشت شدن پیاز زعفران کمک می کند. ناگفته نماند از آنجایی که زعفران گیاهی مقاوم به خشکی است از آبیاری سنگین جدا پرهیز کنید همچنین واکنش بسیار مطلوبی به آبیاری های تحت فشار نشان داده است که این روش در نقاط مستعد توصیه میشود.

images

saffron-1-1024x577

IMG_2212

=سله شکنی پس از کاشت زعفران:بعد از آبیاری اول به محض گاورو شدن زمین سطح مزرعه باید سله شکنی شود به نحوی که پیازها صدمه نبینند بهترین وسیله سله شکنی کج بیل و بیل شیار دار و گاو آهن ایرانی و کولتیواتر است. سله شکنی باعث می‌شود که گلها به آسانی از خاک بیرون آمده و کود حیوانی با خاک مخلوط گردد.در مواقعی که زارع نتوانسته باشد به زمین خود کود دهد قبل از اجام آبیاری می‌توان کود لازم را در سطح خاک پخش نموده و با شخم سطحی با خاک مخلوط نمود و بعد از این عمل که در واقع حکم سله شکنی را دارد جهت هموار نمودن زمین و چسباندن خاک به پیازهای زعفران زمین را ماله می‌کشند.

seleshekani

=کنترل علفهای هرز: اولین وجین زعفران بعد از برداشت گلهای زعفران می باشد.اکیدا توصیه می شود جهت مبارزه با علفهای هرز زعفران از روش وجین استفاده شود زیرا مصرف علف کشها تاثیرات سوئء زیادی برای زعفران ایجاد می کند.علفهای هرز از طریق رقابت با گیاه زعفران از نظر آب و مواد غذایی و نور خورشید سبب کاهش محصول می‌شود علاوه بر این ممکن است در مراحل کاشت زعفران و برداشت زعفران مزاحمتهایی ایجاد و میزبان تعدادی از بیماریها و حشرات و بخصوص نماتد باشد.وجین مزرعه در هر موقع که علفهای هرز رشد کردند ضروری است. در مزارع زعفران اولین وجین بعد از آبیاری دوم انجام و این وجین باعث از بین رفتن علفهای هرز مزرعه زعفران می‌گردد.بطور معمول اولین وجین زعفران بعد از برداشت گلهای زعفران و دومین آن در صورت لزوم به فاصله در حدود یک ماه قبل از آب سوم انجام می‌شود. در مورد مبارزه شیمیایی با علفهای مزرعه باید توجه کرد که چون اثر این علف کشها بر روی گیاه آزمایش نشده لذا باید به هنگام رشد بوته‌های زعفران از مصرف علف‌کش‌های شیمیایی خودداری شود. در صورت طغیان علف های هرز از سموم علف کش مانند سولفورون ها وهالوکسی فپ آرمتیل استر توصیه میشود.

تولید-زعفران-9

برداشت زعفران:عملیات برداشت زعفران حدودا ۲۵ ـ ۱۵ روز به طور می انجامدمزرعه زعفران در سال اول محصول قابل توجهی نخواهد داد و فقط تعدادی از غده هایی که درشت بوده و ذخیره غذایی کافی داشته اند گل داده و تولید محصول می کند. معمولاً اواسط آبان ماه گل های بنفش رنگی در مزرعه ظاهر می شود و به محض پیدایش اولین گل برداشت آغاز شده و تقریبا سه هفته ادامه دارد.موقعی که گل ها ظاهر می شوند، مزرعه زعفران خوش منظره، معطر و به رنگ ارغوانی یا بنفش خوش رنگی در می آید و یکی از زیباترین چشم اندازهای طبیعت را زمانی می توان دید که مزرعه زعفران به گل نشسته است زیرا در آغاز سرما و خزان کلیه گیاهان که هیچ گلی در صحرا نیست گل می دهند.برای چیدن گل ها پیش از آنکه خورشید صبحگاهی اشعه نارنجی خود را بر مزرعه پوشیده از گل بتاباند، برداشت شروع و تا ساعت ۹ صبح ادامه می یابد. عملیات گل چینی حدودا ۲۵ ـ ۱۵ روز به طور می انجامد.هرچقدر برداشت گل در طول روز ادامه داشته باشد کیفیت کلاله (سرگل خشک زعفران) کیفیتش بسیار پایین خواهد آمد .

saffron-harvesting-e2

=آفات وبیماری های زعفران :با توجه به اهمیت زیاد زعفران و نقش فوق العاده زعفران در مناطق کم آب و کویری کشور، آفاتی مانند جوندگان حشرات، و کنه های گیاهی در مزارع، دیده شده که باعث خرابی زمین و کاهش محصول می گردند. آفاتی که تاکنون خسارت زایی آنها مشخص گردیده است شامل:

۱-جوجه تیغی:جوجه تیغی بزرگترین حمله کننده به مزارع زعفران می باشد. مشخصه ی حمله جوجه تیغی به مزارع این است که این حیوان زمین را میکند ،بنه ها را از خاک خارج میکند و آنها را می خورد و غلافهای بنه را باقی می گذارد.

download

۲-موش کور:فعالیت موش کور عمدتا در داخل لانه می باشد.لانه موش کور بسیار گسترده بوده ودارای راهروهای طویل و سوراخهای زیاد به عمق ۱۵تا۲۰ سانتی مترمی باشد که سوراخها اغلب در زیر خاک می باشد این موش بیشتر در مناطق کوهپایه ایی زندگی می کند.

download (1)

۳-موش حقیقی:موش حقیقی و یا موش ورامین در تمام طول سال فعالیت دارد و تا ۶ نسل ایجاد می کند. بنابراین درمزارع با توجه به سیستم لانه کنی باعث خرابی زمین، هدر رفتن آب و نابودی بنه ها در مزارع می گردد.

download (2)

=روشهای موثر در مبارزه با جوندگان:مبارزه به چهار روش می باشد:

۱-شکار و معدوم نمودن جوندگان.

۲-ایجاد موانع استفاده از توری مرغی به ارتفاع ۱ متر بالای زمین و ۳۰ سانتی متر زیر زمین در اطراف مزارع

۳- استفاده از طعمه مسموم در داخل مزارع،تونلها و راهروها-جوجه تیغی علاقه زیادی به خوردن تخمه کدو دارد. بنابراین توصیه می گردد جهت تهیه طعمه مسموم از تماس مستقیم دست به طعمه خودداری شود و بهتراست با دستکش تخمه و یا هر طعمه دیگر نظیر گندم یا سیب زمینی پوست گرفته راشسته و پس از خشک شدن به ازاء هر یک کیلو گرم طعمه، یک قاشق غذاخوری روغن مخلوط نموده و سپس ۲۰ گرم سم فسفردوزنگ را به آن اضافه نموده ودرهنگام غروب ضمن خراب کردن تمام تونلها و راهروها درهنگام غروب روز بعد تونلها و راهروهای باز شده را که نشانه وجود حیات و فعالیت جوندگان است را طعمه قرار دهید.

۴- استفاده از سموم گازی و قرص های فستوکسین در این روش توصیه می گردد مانند روش قبل عمل نموده و ۱یا۲ قرص را داخل پارچه ای مرطوب گذاشته و در داخل تونلهای فعال قرار دهید.

۲- کنه زعفران :در مزارعی که سابقه کاشت زعفران طولانی تر است و یا اصول صحیح کاشت رعایت نمی شود کنه زعفران بیشتر مشاهده می گردد . کنه زعفران، بنه ها را غالبا از محل زخمها و گاهی ازقسمت های سالم مورد حمله قرار می دهد و ضمن تغذیه و ایجاد تونلی در داخل بنه، شروع به زاد و ولد و ایجاد حفره هایی دربنه می کند. این حفره ها به تدریج گسترش یافته و باعث ورود عوامل قارچی و تسریع عمل پوسیدگی بنه ها می گردد. بوته هایی که بنه آنها توسط کنه مورد حمله قرار گرفته است دارای برگ های ظریف و کوتاهتر از بوته های سالم می باشند واین گونه برگ ها زودتر از معمول خزان می کنند بنابراین نشانه ی خسارت کلی این آفت پس از چند سال تنک شدن مزرعه می باشد. کنه در شرایط مناسب رشد در بهار و پاییز در سطح مزارع زعفران فعالیت می کند ودر تابستان به دلیل گرمای شدید خشکی خاک و در زمستان به دلیل سرما و برودت هوا جمعیت کنه ها کاهش می یابد.

950238

جهت پیشگیری و کنترل کنه در مزارع در حال احداث توصیه میگردد:

۱- بیرون آوردن بنه ها از زمین به صورت خشکه کن انجام گردد.

۲- بنه های سالم و بدون لکه های تیره برای کشت انتخاب گردند.

۳- بنه ها قبل از کاشت حتما با قارچ کش و کنه کش مناسب ضد عفونی گردند.

۴- عمق کاشت بسته به بافت خاک ۱۵ تا ۲۰ سانتی مترانتخاب گردد.

۵- از آبیاری مزارع در طول تابستان خودداری شود.

۶- از خاک برداری مزارع جهت کاشت مجدد زعفران خودداری گردد.

۷- هر دوسال یکبار خاک زراعی سبک در طول تابستان به ارتفاع ۱تا۲ سانتی متر اضافه گردد تا عمق کاشت بنه ها ثابت بماند.

۸- در موقع کاشت تعداد بنه بیشتری در واحد سطح استفاده گردد تا مزرعه در مدت زمان کوتاهتری به برداشت اقتصادی برسد و کنه ها فرصت کمتری برای افزایش جمعیت داشته باشند.

۹- کود دامی گاوی پوسیده و عاری از علف هرز مورد استفاده قرار گیرد زیرا به تجربه ثابت شده که کودهای گوسفندی و مرغی برای زراعت زعفران مناسب نیستند.

۱۰-از انتقال بنه های زعفران مناطق آلوده به سایر نقاط جلوگیری گردد.

۳- تریپس بنه:از آغاز فصل رویش زعفران تا اواخر آن تریپس بر روی برگها دیده می شود و تا موقعی که برگهای زعفران سبز است از جمعیت بالایی برخوردار است خسارت تریپس روی برگهای زعفران به صورت پیدایش نقاط زرد تا سفید رنگ بوده که پشت این نقاط محل فرو نمودن آرواره های تریپس می باشد. برگهایی که شدیدا آلوده به تریپس هستند زودتر خزان میکنند و به طور مستقیم باعث کاهش محصول زعفران سال آینده می گردد. ازآنجایی که جمعیت بالای این آفت در اواخر فصل رویشی زعفران دیده می شود به نظرمی رسد که نیازی به مبارزه شیمیایی نمی باشد.

download (3)

=بیماریهای مهم زعفران شامل:

۱- پیچیدگی و فنری شدن کلاله:در این بیماری کلاله ها شبیه به فنر پیچیدگی پیدا می کنند. ودرمواردی نیز کلاله ها از محل پیچیدگی قطع شده ومی افتند. علت این عارضه دقیقا مشخص نیست هر چند احتمالاتی از جمله سن بنه ها، وضعیت تغذیه گیاه و نوع گیاه، شرایط فیزیولوژی گیاه و وجودعوامل ویروسی ومیکوپلاسمایی را می توان نام برد.

۲-پوسیدگی بنه:پوسیدگی ناحیه گردن، شکم بنه وقسمت تحتانی بنه در مزارع کمتر مشاهده شده و ضرر اقتصادی ندارد. درپوسیدگی تحتانی بنه، بنه ها کوچکتر از حد طبیعی بوده و درضمن خود بوته نیزکوتاه تر ازحد نرمال می باشد، که این به دلیل نامتعادل بودن وضعیت آبیاری وحاصلخیزی خاک و سایر شرایط نامناسب خاک و یا عوامل بیماریزا ممکن است بوجود آید.

download (4)

۳-بیماری قارچی رایزوکتونیا:این بیماری توسط قارچ ایجاد می گردد. این قارچ از طریق غلاف های خارجی روی بنه وارد بنه میشود و باعث پوسیدگی ریشه و زردشدن برگها و ایجاد لکه های کوچک سفید رنگ بر روی بنه ها می شود که با پیشرفت بیماری، کپک ها به رنگ بنفش در می آید و باعث پوسیده شدن داخل و خارج بنه ها می گردد. این بیماری در کشورهای اسپانیا و فرانسه بیشتر مشاهده می گردد. جهت جلوگیری از این بیماری توصیه می شود قبل از کاشت ابتدا یک یا دو لایه از غلاف محافظ بنه را برداشته و برای ضد عفونی، بنه ها به مدت ۱تا۳ دقیقه در محلول ۵درصد سولفات مس قرارداده شود. چنانچه آلودگی خیلی زیاد باشد باید بنه ها را از زمین خارج و معدوم نمود. در مبارزه با بیماریهای قارچی توصیه میشود از تناوب زراعی وضد عفونی نمودن زمین آلوده با سولفوردو کربن در ۲ نوبت و ضد عفونی بنه ها استفاده گردد.

۴- بیماری سیاهک زعفران (تاکونTacon ):عامل این بیماری قارچی به نام(fumago ) فوماگو است که بر روی برگها و بنه ها رشد می کند و راه مبارزه با آن سوزاندن برگها و بنه های آلوده می باشد.

۵- بیماری زردی (یا کلروز برگها):احتمالا به علت فقر عناصر غذایی و یا آهکی بودن زمین و یا کمبود عنصر آهن برگها زرد شده که با اضافه نمودن کودهای (ازته،فسفاته، پتاسه) به زمین و محلول پاشی مزرعه با محلول سولفات آهن و یا سایر کودهای حاوی عنصر آهن به نسبت ۱تا ۲ در هزار جهت درمان این بیماری فیزیو لوژیکی موثر است.

photo_2017-05-29_23-00-20

=خواص داروئی زعفران :دم نوش زعفران اساساً ضدافسردگی و نشاط‌آور بوده و به بهبود عملکرد دستگاه گوارش کمک می‌کند؛ همچنین مدر (ادرار آور) بوده و نتیجتاً برای شست‌وشوی کلیه‌ها و مثانه مفیداست.

تسهیل در هضم غذا، رفع نفخمعده، تسهیل گردش خون و خون‌سازی از فواید دیگر آن است همچنین خاصیت آنتی‌اکسیدانی و نتیجتاً ضد سرطانی نیز دارد. زعفران ویژگی سرخوشی داشته و امروزه برخی شرکت‌های دارویی اروپایی از آن بعنواناینتگراتور ضد افسردگی استفاده می‌کنند.کروسین و سافرانال موجود در زعفران تأثیری مشابه داروی فلوکستین داشته و از بازجذب دوپامین، نوراپی نفرین و سروتونین جلوگیری نموده و بدین ترتیب اثر ضد افسردگی خود را اعمال می‌نماید. کاهش میزان سروتونین منجر به افزایش علائم “PMS” یا سندروم پیش قائدگی و به ویژه افسردگی می‌شود. نتیجه مطالعات نشان می‌دهد کروسین و سافرانال موجود در زعفران ازبازجذب سروتونینجلوگیری کرده و در نتیجه منجر به افزایش مقدار سروتونین و کاهش علائم افسردگی در زنان مبتلا به “PMS” می‌شود. از آنجاییکه افسردگی از مهم‌ترین عوامل کاهش میل جنسی است، بهبود افسردگی موجب افزایشمیل جنسی نیز می‌گردد. به طور کلی ۸٪ از زوج‌های ایرانی مبتلا به ناباروری هستند و در این میان سهم مردان ۴۰٪ است.

تحقیقات اخیر نشان می‌دهد”ROS: Reactive Oxygen Species” یکی از دلایل کاهش باروری  در مردان است. به این ترتیب که “ROS” به ویژه رادیکالهای آزاد، سبب پراکسیداسیون اسیدهای چرب و آسیب به غشای سلولی اسپرم و محتوای ژنتیکی آن می‌گردد و در نتیجه سبب مختل شدن تحرک اسپرم وهمچنین آسیب به DNA می‌شود و در نتیجه منجر به لقاح ضعیف می‌گردد. کارتنوئیدهای موجود در زعفران به ویژه کروسین و کروستین که آنتی اکسیدانمی‌باشند با جلوگیری از فعالیت “ROS” از اکسیداسیون اسیدهایچرب در غشا جلوگیری کرده و در نتیجه سبب افزایش تحرک و بهبودمورفولوژی اسپرم و همچنین عملکرد جنسی آقایان می‌گردد. زعفران با محدود سازی سنتز RNA و DNA در سلول‌های سرطانی، قطع واکنش‌های زنجیره ای رادیکال‌های آزاد، از طریق فعالیت آنتی‌اکسیدانی ترکیبات خود در پیشگیری و بهبود سرطان کمک می‌کند.

همچنین ترکیبات کارتنوئیدی بر آنزیم “Topoisomerase 2” برهم کنش دارد که این خاصیت به فعالیتسیتوتوکسیکی زعفران بر می‌گردد و سبب آپپتوز سلول‌های سرطانی می‌شود. زعفران به عنوان طعم دهندهٔ غذا و برای رنگ پارچه، در کشورهای درحال توسعه و توسط صنعت گران به مقدار زیاد استفاده می‌شود. درطب سنتی، زعفران به عنوان مسکن، خلط آور، محرک جنسی و معرق، کاربرد دارد. در گزارش‌های داستان گونهٔ مربوط به مناطق استوایی آسیا، از خمیری نام برده شده که مخلوطی از زعفران و چوب صندل است و این خمیر امروز همچون گذشته به صورت مرهمی آرامش بخش برای پوست‌های خشک مصرف می‌شود.

=مصارف زعفران :زعفران به جهت طعم، بو و رنگ زرد خاصی که دارد به وفور در غذاها (به ویژه همراه با برنج)، صنایع شیرینی‌سازی، داروسازی و صنایع دیگر به مصرف می‌رسد.

572430ef230b9-mepatogh.ir

download (5)

=ترکیبات شیمیایی زعفران:مهم‌ترین ترکیبات موجود در زعفران شامل ترکیبات زرد رنگ که به خوبی در آب محلول‌اند (مشتقات کروستین)، ترکیبات تلخ از جمله پیکروکروسین که به ویژه مقوی معده می‌باشند، مواد معطر (اسانس) که مهم‌ترین ترکیب آن سافرانال می‌باشد که گاهی تا ۱درصد زعفران را تشکیل می‌دهد، روغن ثابت به میزان حداکثر ۱۰درصد، رطوبت حدود ۱۳۱۰ درصد و ترکیبات معدنی حدود ۵درصد می‌باشد.

نگهداری زعفران :زعفران بویژه بعد از آسیاب شدن باید دور از نور و رطوبت و در جام شیشه‌ای نگهداری شود. زیرا با توجه به این که اسانس (مواد معطر) زعفران قابل تبخیر شدن است در صورت نگه داری نامناسب، به مرور زمان اسانس آن تبخیر شده و از اثرات دارویی و طعم و مزهٔ آن کاسته می‌شود و مرغوبیت آن از دست می‌رود.۱.البته بعضا دراکثرمواقع زعفران تا۱یا۲ماه بعدازبرداشت بووعطردارد اشتباه رایج در این است که اکثرا فکر میشود که زعفران بایدبو وعطرزیادبدهد ؛زعفران بعداز ۲ماه خشک میشود بویش میپرد وقتی آسیاب میشود ومرطوب می شودمجدد بووعطرمیگیرد ،پس درهمه مواقع سال زعفران بوی تازگی که تازه جمع شده باشد را نمی دهد.

تقلب در بازار زعفران :چون زعفران بسیار گران‌قیمت می‌باشد، از قدیم سوداگران حقه باز در آن دستکاری می‌کردند و مجازات تقلب در زعفران گاهی حکم اعدام داشته‌است. مهم‌ترین تقلبی که به عنوان زعفران صورت می‌گیرد گل رنگ می‌باشد که شباهتی به زعفران دارد و می‌تواند ایجاد رنگ زرد کند. گاهی برای اضافه شدن وزن به آن روغن یا آب نبات و عسل افشانه می‌کنند. بهترین نوع زعفران زعفرانی است که به آن دختر پیچ می‌گویند یعنی صد درصد طبیعی است و سر ریشه دست نخورده‌است مانند رشته‌ای نخ قرمز است که پایین آن سفید و نیمه بالای آن قرمز است. از موردهای دیگر تقلب در زعفران می‌توان اضافه نمودن نمک و شکر به زعفران را نام برد که جهت افزایش جرم آن صورت می‌گیرد.همچنین کاکل ذرت به دلیل داشتن شباهت به دم زعفران گاهی رنگ آمیزی می‌شود و به جای زعفران فروخته می‌شود .

download (6)

=زعفران در ادبیات وشعر فارسی:

به روز خجسته سر مهر ماه به سر برنهاد آن کیانی کلاه
زمانه بی اندوه گشت از بدی گرفتند هر کس ره بخردی
دل از داوری‌ها بپرداختند به آیین، یکی جشن نو ساختند
نشستند فرزانگان، شادکام گرفتند هر یک ز یاقوت، جام
می‌روشن و چهرهٔ شاه نو جهان نو ز داد از سرِ ماه نو
بفرمود تا آتش افروختند همه عنبر و زعفران سوختند
پرستیدن مهرگان دین اوست تن‌آسانی و خوردن آیین اوست
اگر یادگارست از او ماه مهر بکوش و به رنج ایج منمای چهر

یک دیدگاه

Website Design and Development CompanyWedding Dresses Guide